Bị đờm ở cổ họng lâu ngày là bệnh gì? Thường là dấu hiệu của chảy dịch mũi sau, trào ngược, viêm họng mạn, dị ứng hoặc bệnh lý hô hấp mạn.
Bị đờm ở cổ họng lâu ngày la bệnh gì? Thường đây không phải một “bệnh riêng”, mà là triệu chứng của một vấn đề nền như chảy dịch mũi sau (viêm mũi xoang), trào ngược dạ dày–thực quản, viêm họng mạn, hen/COPD… và đôi khi là bệnh lý nghiêm trọng cần khám sớm.
Nếu có đờm ở họng liên tục trên nhiều tuần, đặc biệt kèm dấu hiệu “cờ đỏ” (khạc đờm ra máu, sụt cân, khó thở…), nên đi khám chuyên khoa Tai Mũi Họng/Hô hấp để chẩn đoán đúng nguyên nhân.
Đờm ở cổ họng lâu ngày: khi nào thành “mãn tính”?
Trong thực hành lâm sàng, tình trạng tăng tiết chất nhầy/đờm kéo dài trên 8 tuần thường được xem là biểu hiện dai dẳng và cần đánh giá theo hướng “mạn tính”. Đây không phải là một bệnh, mà là dấu hiệu cho thấy niêm mạc đường hô hấp–tiêu hóa đang bị kích thích/viêm kéo dài từ một nguyên nhân nền.
Điểm mấu chốt: tìm ra và điều trị đúng “thủ phạm” gốc rễ mới là chìa khóa để giải quyết dứt điểm cảm giác vướng, khạc nhổ khó chịu này.
7 Nguyên Nhân Gây Ra Đờm Ở Cổ Họng Lâu Ngày
1) Chảy dịch mũi sau (Postnasal drip)
Cơ chế: Dịch nhầy từ mũi/xoang (do viêm mũi dị ứng, viêm xoang, cảm lạnh kéo dài…) không chảy ra trước mũi mà chảy ngược xuống thành sau họng, gây cảm giác vướng và kích thích tăng tiết nhầy.
Triệu chứng gợi ý:
-
Đờm ở cổ họng vào buổi sáng, hay vướng họng, phải hắng giọng/khạc nhổ.
-
Có thể kèm nghẹt mũi, sổ mũi, đau/ặng vùng mặt, ho tăng khi nằm.
-
Một số trường hợp có đờm ở cổ họng có mùi hôi do dịch mủ xoang và vi khuẩn.
2) Trào ngược dạ dày–thực quản (GERD) và trào ngược hầu họng (LPR)
Cơ chế: Axit và enzyme từ dạ dày trào lên gây kích thích/viêm niêm mạc họng-thanh quản, khiến cơ thể tăng tiết dịch nhầy “tự bảo vệ”, tạo cảm giác vướng đờm dù đôi khi không ợ nóng rõ rệt.
Triệu chứng gợi ý:
-
Ợ nóng/ợ chua, đắng miệng, khàn tiếng buổi sáng, cảm giác “có cục” trong họng.
-
Ho/khàn tiếng tăng sau ăn hoặc khi nằm, đôi khi vướng đờm ở cổ họng nhưng không ho vẫn gặp.
3) Viêm họng mạn tính (viêm họng hạt)
Cơ chế: Viêm dai dẳng ở niêm mạc họng làm vùng thành sau họng nhạy cảm, tăng tiết dịch và kích thích hắng giọng liên tục.
Triệu chứng gợi ý:
-
Ngứa, khô rát, vướng họng kéo dài; ho khan lặp đi lặp lại.
-
Dễ nặng hơn khi tiếp xúc khói thuốc, bụi, không khí khô.
4) Hen suyễn (asthma) dạng ho
Cơ chế: Một số người có thể biểu hiện hen chủ yếu bằng ho (đặc biệt ban đêm) và cảm giác có đờm/nhầy đường thở, không nhất thiết luôn khò khè rõ.
Triệu chứng gợi ý:
-
Ho tăng về đêm, khi thay đổi thời tiết, khi gắng sức hoặc tiếp xúc dị nguyên.
-
Có thể kèm nặng ngực, khó thở thoáng qua.
5) Viêm phế quản mạn tính và COPD
Cơ chế: Viêm mạn tính đường thở (thường liên quan hút thuốc hoặc phơi nhiễm khói/bụi) làm tăng tiết nhầy, giảm khả năng “quét” đờm của lông chuyển.
Triệu chứng gợi ý:
-
Ho khạc đờm kéo dài, hay gặp đờm đặc ở cổ họng hoặc đờm nhiều vào buổi sáng.
-
Khó thở khi gắng sức, khò khè, nặng ngực.
6) Dị ứng (bụi nhà, phấn hoa, nấm mốc…)
Cơ chế: Dị nguyên gây phản ứng viêm mạn tính đường hô hấp trên, tăng tiết nhầy; thường “đi chung” với viêm mũi dị ứng và chảy dịch mũi sau.
Triệu chứng gợi ý:
-
Vướng đờm kèm hắt hơi, ngứa mũi/ mắt, nghẹt mũi theo mùa hoặc theo môi trường.
-
Có thể có đờm ở họng liên tục nhưng ít sốt, ít dấu nhiễm trùng.
7) Nguyên nhân ít gặp nhưng nguy hiểm hơn
Nhóm này gồm các bệnh lý phổi/đường thở (như giãn phế quản, lao, u phổi…) hoặc khối u vùng đầu–cổ, cần được loại trừ khi có dấu hiệu cảnh báo.
Dấu hiệu gợi ý cần cảnh giác:
-
Khạc đờm ra máu (máu đỏ tươi/hồng/đỏ sẫm lẫn trong đờm) có thể gặp ở nhiều bệnh, trong đó có bệnh lý nặng và cần khám sớm.
-
Kèm đau tức ngực, khó thở, sụt cân, khàn tiếng kéo dài… càng cần đi khám ngay.
Cần làm gì khi bị đờm ở cổ họng lâu ngày?
Biện pháp tại nhà (chỉ hỗ trợ)
Các cách dưới đây có thể là cách trị đờm ở cổ họng lâu ngày ở mức hỗ trợ triệu chứng, không thay thế chẩn đoán nguyên nhân:
-
Uống đủ nước ấm, chia nhỏ trong ngày để dịch nhầy bớt đặc.
-
Súc họng nước muối sinh lý và giữ vệ sinh mũi họng (đặc biệt khi nghi chảy dịch mũi sau).
-
Dùng máy tạo ẩm khi phòng khô, tránh khói thuốc/bụi/điều hòa quá lạnh để giảm kích ứng.
-
Nếu nghi trào ngược: ăn tối sớm, tránh nằm ngay sau ăn, hạn chế rượu bia/cà phê/đồ cay, giảm cân nếu thừa cân.
Đi khám đúng chuyên khoa
-
Tai Mũi Họng thường là lựa chọn đầu tiên vì nhiều trường hợp đờm vướng họng liên quan viêm mũi xoang, chảy dịch mũi sau, viêm họng mạn.
-
Nếu nghi nguyên nhân từ phổi/đường thở, bác sĩ có thể chuyển Hô hấp; nếu nghi trào ngược, có thể chuyển Tiêu hóa.
Bác sĩ thường khai thác bệnh sử và có thể chỉ định nội soi tai mũi họng, chẩn đoán hình ảnh hoặc xét nghiệm phù hợp để tìm đúng nguyên nhân nền.
Đờm ở cổ họng lâu ngày khi nào cần đi khám gấp?
Nếu bạn có một trong các dấu hiệu sau, không nên tự theo dõi kéo dài:
-
Khạc đờm ra máu (dù ít) hoặc đờm hồng/đỏ tươi/đỏ sẫm.
-
Sụt cân nhanh không rõ nguyên nhân, mệt nhiều.
-
Khó nuốt/nuốt đau/nuốt vướng tăng dần, khàn tiếng kéo dài >2 tuần.
-
Nổi hạch cổ bất thường, đau ngực, khó thở.
Giải Đáp Câu hỏi thường gặp
1) Đờm ở cổ họng lâu ngày có tự khỏi không?
Thường không tự khỏi nếu nguyên nhân nền (xoang, trào ngược, dị ứng, viêm mạn…) vẫn còn; khi xử lý đúng nguyên nhân, triệu chứng mới cải thiện bền vững.
2) Màu sắc đờm nói lên điều gì?
-
Trắng trong: có thể gặp trong virus, dị ứng, trào ngược.
-
Vàng/xanh: gợi ý nhiễm khuẩn hoặc bội nhiễm.
-
Nâu: có thể gặp ở người hút thuốc hoặc phơi nhiễm bụi/khói.
-
Có máu: là dấu hiệu cảnh báo cần khám sớm để loại trừ bệnh nặng.
3) Có nên tự mua thuốc long đờm để uống không?
Không nên dùng kéo dài khi chưa rõ chẩn đoán vì thuốc chỉ xử lý “phần ngọn” (làm loãng/khạc dễ hơn) chứ không giải quyết nguyên nhân nền như trào ngược hay viêm xoang.
4) Làm sao chữa dứt điểm chảy dịch mũi sau?
Cần điều trị nguyên nhân gây chảy dịch mũi sau (viêm xoang, viêm mũi dị ứng, môi trường khô/ô nhiễm…), thường phải phối hợp vệ sinh mũi đúng cách và thuốc theo bác sĩ.
Hỗ trợ giảm ho, bổ phổi với Viên ngậm Thiên Môn 400 Bổ Phổi Premium Titafa
Viên ngậm Thiên Môn 400 Bổ Phổi Premium là thực phẩm bảo vệ sức khỏe, có công dụng hỗ trợ cải thiện tình trạng ho, ho có đờm và hỗ trợ giảm đau họng, khản tiếng do viêm họng, viêm phế quản.
Kẹo ngậm Thiên Môn 400 Bổ Phổi Premium dùng cho trẻ em từ 6 tuổi và người lớn, với thành phần mỗi viên chứa 140 mg cao khô hỗn hợp (tương đương thảo mộc thô: Thiên môn 400 mg, Mạch môn 400 mg, Xạ can 400 mg, Kha tử 200 mg), cùng cao khô lá thường xuân và tinh dầu Bạc hà, Gừng, Húng chanh.
Cách dùng là ngậm; đồng thời sản phẩm có khuyến cáo không dùng cho một số đối tượng như người tiểu đường, người tỳ vị hư hàn/đi ỉa lỏng, người mẫn cảm với thành phần… và người đang dùng thuốc nên hỏi ý kiến chuyên gia y tế trước khi dùng.
Sản phẩm có thể mua tại các nhà thuốc, quầy thuốc trên toàn quốc hoặc đặt hàng trực tuyến tại website cửa hàng Thiên Môn Bổ Phổi, hotline tư vấn 1900 2163.
Lưu ý: Thực phẩm này không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.
Kết luận
Bị đờm ở cổ họng lâu ngày la bệnh gì thường là dấu hiệu của chảy dịch mũi sau, trào ngược, viêm họng mạn, dị ứng hoặc bệnh lý hô hấp mạn; hiếm hơn có thể liên quan bệnh nghiêm trọng nên cần đánh giá đúng.
Nếu bị vướng đờm kéo dài, đờm có mùi hôi, đờm đặc, đờm buổi sáng hoặc đặc biệt khạc đờm ra máu, hãy đi khám sớm để tìm nguyên nhân gốc rễ và điều trị đúng hướng.